Spółka komandytowo-akcyjna. Zakładanie, formalności, funkcjonowanie.

Spółka komandytowo-akcyjna jest osobową spółką handlową, nieposiadającą osobowości prawnej. Ma jednak zdolność sądową oraz prawną co oznacza, że może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania. W spółce komandytowo-akcyjnej występują dwa rodzaje wspólników – komplementariusz (znany powszechnie ze spółki komandytowej) oraz akcjonariusz (znany ze spółki akcyjnej).

Jak założyć spółkę komandytowo-akcyjną?

Aby założyć spółkę komandytowo-akcyjną założyciele spółki muszą podpisać statut sporządzony w formie aktu notarialnego. Komplementariusze oraz akcjonariusze muszą wnieść swój wkład, a także spółka musi zostać zarejestrowana w rejestrze spółek Krajowego Rejestru Sądowego.

Zawiązanie spółki komandytowo akcyjnej następuje z chwilą objęcia wszystkich akcji lub w dniu złożenia oświadczenia notarialnego o wysokości objętego kapitału zakładowego.

Nazwa spółki powinna zawierać nazwę jednego, kilku lub wszystkich komplementariuszy z dodatkiem „spółka komandytowo-akcyjna” bądź „S.K.A.”. Jeśli komplementariuszem jest osoba prawna, firma spółki komandytowo-akcyjnej powinna zawierać pełne brzmienie firmy tej osoby prawnej. W nazwie spółki nie może zostać umieszczone nazwisko akcjonariusza pod rygorem ponoszenia przez niego odpowiedzialności za zobowiązania spółki.

Spółka komandytowo-akcyjna musi mieć stronę internetową i zgłosić ją do KRS

Z dniem 1 stycznia 2020 r. weszła w życie regulacja ustawy kodeks spółek handlowych dotycząca obowiązku prowadzenia strony internetowej przez spółki komandytowo-akcyjne (art.57 k.s.h.). Strona internetowa powinna zawierać takie dane jak:

– nazwa firmy,

– adres siedziby,

– adres spółki,

– numer KRS,

– oznaczenie właściwego sądu rejestrowego,

– NIP,

– wysokość kapitału zakładowego.

Na bieżąco powinny być aktualizowane informacje o terminach walnych zgromadzeń, projektów uchwał oraz sprawozdań finansowych. Zarząd spółki zobligowany jest w trybie art.57 k.s.h. do zgłoszenia adresu strony internetowej do KRS.

Co musi zawierać statut spółki komandytowo-akcyjnej?

Podpisanie statutu spółki komandytowo-akcyjnej przez założycieli jest pierwszym krokiem do założenia spółki. Statut musi zostać podpisany przede wszystkim przez wszystkich komplementariuszy, podpisanie go przez akcjonariuszy jest dobrowolne. Należy go sporządzić w formie aktu notarialnego pod rygorem nieważności. Ważnym jest, aby zawierał on wszystkie kwestie dotyczące organizacji spółki oraz ustalał reguły jej funkcjonowania. Spółka komandytowo-akcyjna powstaje z chwilą wpisu do rejestru. Wszystkie osoby, które podpisały statut, stają się jej założycielami.

Statut przede wszystkim powinien zawierać:

– firmę i siedzibę spółki,

– przedmiot działalności spółki,

– czas trwania spółki, jeżeli jest oznaczony,

– wkłady wnoszone przez każdego komplementariusza oraz ich wartość,

– wysokość kapitału zakładowego, sposób jego zebrania, wartość nominalną akcji i ich liczbę ze wskazaniem czy akcje są imienne czy na okaziciela,

– liczbę akcji poszczególnych rodzajów i związane z nimi uprawnienia, jeżeli mają być wprowadzone akcje różnych rodzajów,

– nazwiska i imiona albo nazwy firm komplementariuszy oraz ich siedziby, adresy albo adresy do doręczeń,

– organizację walnego zgromadzenia i rady nadzorczej, jeżeli ustawa lub statut przewiduje ich ustanowienie.

Akcjonariusze w spółce komandytowo-akcyjnej

Akcjonariuszami mogą być osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej. Akcjonariusz nie odpowiada za zobowiązania spółki. Może reprezentować spółkę jedynie jako pełnomocnik. Jest on pewnego rodzaju inwestorem w spółce, odpowiada za jej zobowiązania tylko w dwóch przypadkach:

  1. w sytuacji zamieszczenia nazwiska akcjonariusza w nazwie firmy,
  2. w sytuacji, gdy nie ujawnia pełnomocnictwa lub działa bez umocowania lub z jego przekroczeniem,

Akcjonariusze mają prawo zbycia akcji, uczestniczą także w stratach spółki do wartości objętych akcji.

Komplementariusze w spółce komandytowo-akcyjnej

Komplementariuszami mogą być osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej. Komplementariusze pełnią funkcję reprezentacyjną spółki komandytowo-akcyjnej. Mogą zostać pozbawieni tego prawa na mocy statutu lub orzeczenia sądu. Mają prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki, chyba że to uprawnienie zostało przekazane do kompetencji walnego zgromadzenia lub rady nadzorczej. Komplementariusze mają kompetencje do pobierania informacji o spółce, jej majątku, do przeglądania ksiąg finansowych oraz dokumentów spółki. Komplementariusze ponoszą nieograniczoną odpowiedzialność całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki komandytowo-akcyjnej. Statut spółki może zwolnić komplementariusza od udziału w stratach spółki.

Rada nadzorcza spółki komandytowo-akcyjnej

Ustanowienie rady nadzorczej jest obowiązkowe, gdy liczba akcjonariuszy przekroczy liczbę dwudziestu pięciu osób. Członkowie rady nadzorczej powoływani są i odwoływani przez zgromadzenie walne, na kadencję nie dłuższą niż 5 lat. Komplementariusz oraz jego pracownik nie może zasiadać w radzie nadzorczej.

Rada nadzorcza sprawuje stały nadzór nad działalnością spółki we wszystkich dziedzinach jej działalności. Szczególnie ocenia sprawozdania komplementariuszy z działalności spółki oraz sprawozdań finansowych, w zakresie ich zgodności z księgami i dokumentami; rozpatruje wnioski komplementariuszy dotyczące podziału zysku lub pokrycia straty oraz składa walnemu zgromadzeniu coroczne pisemne sprawozdania z wyników tych ocen.

Walne zgromadzenie spółki komandytowo-akcyjnej

Zgromadzenie może być zwyczajne albo nadzwyczajne. Uczestniczyć w nim mogą zarówno komplementariusze jak i akcjonariusze. Każda akcja objęta lub nabyta przez osobę, która nie jest komplementariuszem, daje jej prawo do jednego głosu. Walne zgromadzenie podejmuje uchwały dotyczące m.in. zatwierdzenia sprawozdania finansowego, wyboru biegłego rewidenta, rozwiązania spółki. Podejmują także uchwały wymagające zgody wszystkich komplementariuszy, są to m.in. uchwały o podziale zysku za rok obrotowy, połączenia i przekształcenia spółki, zmiany statutu, zbycia nieruchomości spółki, itd. To właśnie na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy padają zasadnicze decyzje dotyczące spółki.

Kto reprezentuje spółkę komandytowo-akcyjną?

Należy oddzielić prowadzenie spraw spółki od uprawnienia do jej reprezentacji. Reprezentacja spółki to inaczej czynności podejmowane przez wspólników spółki, które wywołują skutki na zewnątrz spółki. Wspólnicy reprezentują spółkę na podstawie umocowania, czyli prawa do reprezentowania spółki. Z reguły prawo do reprezentacji mają komplementariusze. Akcjonariusz może jedynie reprezentować spółkę jako pełnomocnik. Do skutecznego składania oświadczeń woli w imieniu spółki musi wystąpić przynajmniej dwóch wspólników. Spółka komandytowo-akcyjna w przypadku nieustanowienia rady nadzorczej może także być reprezentowana przez pełnomocnika zwykłego lub prokurenta powołanego uchwałą walnego zgromadzenia.

Kto kieruje spółką komandytowo-akcyjną?

Każdy komplementariusz ma prawo i obowiązek kierowania sprawami spółki komandytowo-akcyjnej, o ile statut nie stanowi inaczej. Statut może nadawać także tylko niektórym z komplementariuszy prawo do prowadzenia spraw spółki, nie może jednak wykluczać komplementariuszy całkowicie. Statut może natomiast przyznawać kierowanie spółką komandytowo-akcyjną osobom trzecim z zachowaniem przynajmniej jednego z komplementariuszy. 

Komplementariusz może bez uchwały wspólników prowadzić sprawy nie przekraczające zwykłego zarządu, chyba że któryś z komplementariuszy się temu sprzeciwi. W sprawach przekraczających zwykły zarząd wymagana jest zgoda wszystkich komplementariuszy, w tym także tych wyłączonych z prowadzenia spraw spółki.

Spółka komandytowo-akcyjna a składki zdrowotne

Ani komplementariusze, ani akcjonariusze nie są obciążeni obowiązkiem ponoszenia kosztów składki zdrowotnej. Płatnikiem tychże składek spółka komandytowo-akcyjna stanie się jeśli będzie pracodawcą.

Kapitał zakładowy w spółce komandytowo-akcyjnej

Minimalny kapitał zakładowy spółki komandytowo-akcyjnej wynosi 50.000 zł. W spółce mogą zostać utworzone także inne fundusze – kapitał rezerwowy oraz kapitał zapasowy. Kapitał zakładowy dzieli się na akcje o równej wartości, która nie może być mniejsza niż 1 grosz. Majątek spółki komandytowo-akcyjnej wyznacza kwotowo zakres jej odpowiedzialności za zobowiązania. Wkład wnoszony przez każdego komplementariusza musi być oznaczony co do wartości i przedmiotu w statucie, może on przenieść na spółkę prawo własności lub inne prawa oraz świadczyć na jej rzecz pracę. Wkład akcjonariusza jest przekazywany na poczet kapitału zakładowego spółki, mogą to być zarówno wkłady pieniężne jak i niepieniężne.

Zgodnie z art. 147 k.s.h. akcjonariusze i komplementariusze uczestniczą w zysku spółki proporcjonalnie do wniesionego przez każdego z nich wkładu, chyba że statut stanowi inaczej.

Księgowość a spółka komandytowo-akcyjna

Spółka komandytowo-akcyjna ma status podatnika podatku dochodowego od osób prawnych – CIT. W związku z tym uzyskuje NIP (numer identyfikacji podatkowej). Podatek CIT wynosi 19% dla przychodu od 2 mln euro oraz 9% dla tzw. małych przedsiębiorców dla przychodu do kwoty 2 mln euro. Opodatkowany nie tylko jest dochód spółki, ale także wypłata dywidendy (wynagrodzenia za włożony wkład) dla komplementariuszy oraz akcjonariuszy. Taka czynność, jeżeli zostanie dokonana, podlega podatkowi od osób fizycznych – PIT, według stawki 19%. Istnieje jednak możliwość zwolnienia z podatku, jeśli akcjonariusz ma przynajmniej 10% akcji spółki i spełnia warunki określone w ustawie o CIT. W przypadku komplementariuszy przysługuje prawo obniżenia należnego podatku o podatek zapłacony przez spółkę. 

Spółki komandytowo-akcyjne zobowiązane są do prowadzenia pełnej księgowości z uwzględnieniem ewidencjonowania w nich wszystkich operacji.

Rozwiązanie i likwidacja spółki komandytowo-akcyjnej

Rozwiązanie spółki komandytowo akcyjnej może nastąpić:

– z przyczyn przewidzianych w statucie,

– w związku z uchwałą walnego zgromadzenia o rozwiązaniu spółki,

– w związku z ogłoszeniem upadłości spółki,

– w związku ze śmiercią komplementariusza,

– z powodu wypowiedzenia spółki przez komplementariusza.

Likwidatorami spółki komandytowo-akcyjnej są komplementariusze, chyba że statut stanowi inaczej. Rozwiązanie spółki następuje po jej likwidacji, chyba że przyczyną jest ogłoszenie upadłości to po zakończeniu postępowania upadłościowego. 

Dlaczego warto rozważyć założenie spółki komandytowo-akcyjnej?

Przede wszystkim z uwagi na niski podatek dla komplementariusza, który w określonych przypadkach wynosi łącznie nie więcej niż 19%. Wynik taki komplementariusz uzyska po obliczeniu swojego udział w zysku spółki i na tej podstawie wyliczeniu podatku dochodowego PIT, który następnie zostanie obniżony o podatek zapłacony przez spółkę. 

Kolejnym przekonującym argumentem jest brak składek zdrowotnych. Płatnikiem tychże składek spółka komandytowo-akcyjna dopiero jeśli stanie się pracodawcą.

Wady spółki komandytowo-akcyjnej

Przede wszystkim koszty spowodowane prowadzeniem pełnej księgowości, do tego koszty rejestru akcjonariuszy oraz koszty prowadzenia strony internetowej spółki. Każda spółka komandytowo-akcyjna obowiązana jest do założenia strony internetowej przeznaczonej do komunikacji z akcjonariuszami. Na stronie powinny być zawarte wszystkie dane spółki, wysokość kapitału zakładowego oraz ogłoszenia spółki.

Kolejnym argumentem przemawiającym przeciw wyborze tej formy prawnej jest ponoszenie przez komplementariusza pełnej odpowiedzialności za zobowiązania spółki, co w przypadku gdyby komplementariuszem miała stać się osoba fizyczna w określonych dziedzinach biznesu może stanowić skuteczną powód do wyboru innej formy prawnej. 

Oceń wpis!
[Ocen: 5 Średnia: 5]
Strona do poprawnego działania wymaga włączonej obsługi JavaScript w przeglądarce.