Autor: Kancelaria PLA.partners
Przedsiębiorca wykorzystujący w działalności samochód osobowy stanowiący majątek osobisty małżonka, użyczony na podstawie umowy użyczenia, ma dwa równoległe ograniczenia w kosztach. Wydatki eksploatacyjne objęte są limitem siedemdziesiąt pięć procent przy użytkowaniu mieszanym, a składki ubezpieczeniowe zależne od wartości pojazdu, gdy przekracza ona sto pięćdziesiąt tysięcy złotych, mają osobne ograniczenie. Eksperci PLA.partners podsumowują, jak ułożyć rozliczenia.
Limit 75 procent kosztów dla samochodu w użytkowaniu mieszanym
Samochód osobowy wykorzystywany zarówno do celów działalności, jak i prywatnie, czyli w użytkowaniu mieszanym, podlega ograniczeniu w kosztach uzyskania przychodu do siedemdziesięciu pięciu procent wydatków eksploatacyjnych. Limit dotyczy paliwa, serwisu, opon, przeglądów technicznych, płynów eksploatacyjnych, napraw oraz innych standardowych wydatków używania pojazdu. W ramach limitu uwzględnia się również VAT, gdy zgodnie z odrębnymi przepisami nie stanowi podatku naliczonego, oraz naliczony VAT w tej części, w której nie przysługuje prawo do odliczenia.
Samochód użyczony przez małżonka a koszty PIT
Ograniczenia obejmują również samochody używane na podstawie umowy użyczenia. W konstrukcji, w której pojazd stanowi majątek osobisty małżonka (nabyty przed zawarciem małżeństwa lub w drodze darowizny czy spadku) i został udostępniony przedsiębiorcy na czas nieokreślony, sytuacja jest podatkowo neutralna co do samego użyczenia, ale ograniczenie kosztowe pozostaje w mocy. Maciej Pilarek, adwokat i wspólnik PLA.partners, wskazuje, że limit dotyczy także samochodu elektrycznego i wodorowego, a sam rodzaj napędu nie ma znaczenia dla zastosowania limitu siedemdziesiąt pięć procent.
Składki na ubezpieczenie – OC, AC i GAP
Wydatki na ubezpieczenie samochodu osobowego nie wchodzą do kategorii wydatków eksploatacyjnych objętych limitem siedemdziesiąt pięć procent. Składki OC, NNW oraz inne, których wysokość nie zależy od wartości pojazdu, mogą być zaliczone do kosztów w całości. Składki AC i GAP, których wysokość zależy od wartości pojazdu, podlegają jednak osobnemu ograniczeniu związanemu z progiem wartości samochodu.
Limit 150 tys. zł dla ubezpieczeń zależnych od wartości pojazdu
Składki ubezpieczeniowe, których wysokość zależy od wartości pojazdu (głównie AC i GAP), w części przekraczającej proporcję między kwotą sto pięćdziesiąt tysięcy złotych a wartością samochodu przyjętą dla celów ubezpieczenia, nie są kosztem podatkowym. W praktyce: jeżeli wartość samochodu przyjęta dla celów ubezpieczenia nie przekracza stu pięćdziesięciu tysięcy złotych, składki AC i GAP są kosztem w pełni. Powyżej tego progu obowiązuje proporcjonalne ograniczenie. Skladki OC i NNW pozostają poza tym mechanizmem.
Dokumentacja użyczenia samochodu przez członka rodziny
Aby uniknąć kwestionowania kosztów, umowa użyczenia powinna mieć formę pisemną i precyzyjnie wskazywać przedmiot użyczenia, czas trwania, zakres dopuszczalnego użytkowania oraz odpowiedzialność za koszty eksploatacji. W praktyce zespołu PLA.partners dobra umowa użyczenia zawiera również postanowienie o sposobie rozliczenia kosztów eksploatacji oraz wskazanie, że samochód nie jest środkiem trwałym przedsiębiorcy ani przedmiotem leasingu. Te elementy chronią przed sporem o status pojazdu w razie kontroli podatkowej.
Skutki prawne i biznesowe dla przedsiębiorcy
- limit kosztów uzyskania przychodu siedemdziesiąt pięć procent dla wydatków eksploatacyjnych samochodu w użytkowaniu mieszanym
- objęcie tym samym limitem samochodu użyczonego przez członka rodziny
- pełne zaliczenie do kosztów składek OC i NNW niezależnych od wartości pojazdu
- proporcjonalne ograniczenie składek AC i GAP, gdy wartość pojazdu dla celów ubezpieczenia przekracza sto pięćdziesiąt tysięcy złotych
- brak różnicy między samochodem spalinowym, elektrycznym i wodorowym w zakresie limitu
- konieczność prawidłowej umowy użyczenia i dokumentacji potwierdzającej charakter pojazdu
Możliwe działania, plan dla przedsiębiorcy
- zawrzeć pisemną umowę użyczenia z małżonkiem ze wskazaniem zakresu dopuszczalnego użytkowania
- przyjąć politykę dokumentowania wydatków eksploatacyjnych z jednoznacznym przypisaniem do pojazdu
- ustalić sposób rozliczenia limitu siedemdziesiąt pięć procent w księgowości
- zweryfikować wartość pojazdu przyjętą dla celów ubezpieczenia AC pod kątem progu sto pięćdziesiąt tysięcy złotych
- udokumentować, że samochód nie jest środkiem trwałym ani przedmiotem leasingu po stronie przedsiębiorcy
- przygotować strategię dokumentacyjną na wypadek kontroli podatkowej
Skontaktuj się z kancelarią PLA.partners
Potrzebujesz wsparcia prawnego lub indywidualnej analizy Twojej sprawy? Skontaktuj się z zespołem PLA.partners, pomożemy ocenić sytuację i zaproponujemy konkretne rozwiązania.