Autor: Kancelaria PLA.partners
Czarnogóra od dłuższego czasu zalicza się do jurysdykcji o niskim obciążeniu podatkowym w Europie, jednak system opodatkowania spółek przeszedł istotną zmianę. Stawka CIT przestała być jednolita, a obowiązują obecnie trzy progi progresywne, do tego WHT od wypłat do nierezydentów został podniesiony do 15%, a w wybranych przypadkach do 30%. Zespół PLA.partners analizuje zasady opodatkowania spółek czarnogórskich w bieżącym stanie prawnym oraz konsekwencje wypłaty dywidend, odsetek i należności licencyjnych do zagranicznych podmiotów, w tym do Polski.
Jakie stawki CIT obowiązują spółki w Czarnogórze
Czarnogóra stosuje progresywny podatek dochodowy od osób prawnych w trzech progach. Dla dochodu rocznego do 100 000 EUR stawka wynosi 9%. Dla dochodu w przedziale 100 000,01 EUR do 1 500 000 EUR podatek kalkulowany jest jako 9 000 EUR plus 12% od nadwyżki ponad 100 000 EUR. Dla dochodu powyżej 1 500 000 EUR podatek wynosi 177 000 EUR plus 15% od nadwyżki ponad 1 500 000 EUR. Paulina Lubas, partner zarządzający PLA.partners, podkreśla, że dla spółek operacyjnych z istotnym przerobem efektywna stopa opodatkowania rośnie skokowo wraz ze skalą i przestaje odpowiadać dawnemu poziomowi 9%.
Jak ustalić podstawę opodatkowania spółki czarnogórskiej
Podstawą opodatkowania CIT jest dochód spółki, ustalany jako różnica między przychodami a kosztami uzyskania przychodu, skorygowana o pozycje wyłączone z opodatkowania oraz koszty niestanowiące kosztów podatkowych. Spółka będąca rezydentem podatkowym Czarnogóry podlega opodatkowaniu od całego dochodu globalnego, z uwzględnieniem postanowień umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. Nierezydenci są opodatkowani wyłącznie od dochodu osiągniętego na terytorium Czarnogóry, w tym poprzez zakład podatkowy.
Jakie są zasady opodatkowania zysków kapitałowych
Zyski kapitałowe spółki czarnogórskiej, w tym ze sprzedaży udziałów, nieruchomości oraz innych aktywów, opodatkowane są stawką 15%. Brak odrębnej, preferencyjnej stawki dla zysków kapitałowych, co odróżnia Czarnogórę od części reżimów holdingowych w UE.
Jak rozliczyć WHT od dywidend wypłacanych ze spółki czarnogórskiej
Dywidendy wypłacane przez spółkę czarnogórską na rzecz rezydentów i nierezydentów są opodatkowane podatkiem u źródła według stawki 15%. Stawkę tę można obniżyć lub wyeliminować na podstawie postanowień umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, jeżeli odbiorca jest jej rzeczywistym beneficjentem i przedstawi certyfikat rezydencji. Czarnogóra nie należy do UE i nie stosuje dyrektywy parent-subsidiary, więc zwolnienie z WHT dla wypłat do spółek matek w UE nie wynika z mechanizmu unijnego, lecz wyłącznie z umowy o UPO. W relacji polsko-czarnogórskiej stawka WHT od dywidend wynosi 5% przy udziale co najmniej 25% i 15% w pozostałych przypadkach. W praktyce zespołu PLA.partners certyfikat rezydencji i dokumentacja beneficial ownership są warunkiem, bez którego stawka traktatowa nie zostanie zastosowana.
Jak rozliczyć WHT od odsetek, należności licencyjnych i usług
Odsetki, należności licencyjne i opłaty z tytułu praw własności intelektualnej wypłacane przez spółkę czarnogórską nierezydentom również podlegają WHT 15%. Tej samej stawce podlegają usługi konsultingowe, badania rynku, audytu oraz dochody z wynajmu wypłacane nierezydentom, co stanowi szerszy zakres przedmiotowy niż w typowym reżimie unijnym. W relacji polsko-czarnogórskiej stawka traktatowa WHT od odsetek i należności licencyjnych wynosi 10%, pod warunkiem statusu rzeczywistego beneficjenta odbiorcy i przedłożenia certyfikatu rezydencji.
Kiedy stosuje się podwyższoną stawkę WHT 30%
Dla wypłat dokonywanych do nierezydentów z jurysdykcji uznawanych przez Czarnogórę za raje podatkowe stosowana jest specjalna stawka WHT 30%. Obejmuje to dywidendy, odsetki, należności licencyjne oraz inne kategorie dochodu objęte WHT. Mechanizm ten działa niezależnie od standardowej stawki 15% i wymaga zweryfikowania statusu jurysdykcji odbiorcy przed dokonaniem wypłaty.
Co warto sprawdzić przed założeniem spółki w Czarnogórze
Decyzja o utworzeniu spółki w Czarnogórze powinna uwzględniać nie tylko skalę CIT, lecz również obciążenia podatkowe wypłat zysku do polskiego rezydenta. Paulina Lubas zwraca uwagę, że polski podatnik kontrolujący spółkę czarnogórską musi zweryfikować zastosowanie klauzuli CFC oraz konsekwencje rzeczywistego zarządu prowadzonego z Polski. Bez tego efektywność niskiego CIT bywa neutralizowana podatkiem CFC w Polsce, a w wybranych konstrukcjach również stawką WHT 30% przy wypłatach do podmiotów pośredniczących z czarnej listy.
Skutki prawne i biznesowe dla właściciela
- progresywny CIT 9 / 12 / 15% rosnący skokowo z dochodem spółki,
- zyski kapitałowe opodatkowane stawką 15%, bez odrębnej preferencji,
- WHT 15% od dywidend, odsetek, należności licencyjnych, usług konsultingowych, market research i audytu, do obniżenia umową o UPO,
- WHT 30% dla wypłat do jurysdykcji uznawanych za raje podatkowe,
- brak dyrektywy parent-subsidiary, eliminacja WHT wyłącznie traktatowa,
- traktat PL-Czarnogóra: dywidendy 5 / 15%, odsetki 10%, należności licencyjne 10%,
- ryzyko opodatkowania CFC w Polsce, jeżeli spółka czarnogórska nie ma rzeczywistej substancji,
- ryzyko uznania rezydencji podatkowej w Polsce ze względu na miejsce faktycznego zarządu.
Możliwe działania, plan dla właściciela
- wykonać symulację efektywnej stawki CIT z uwzględnieniem progresji przy oczekiwanym poziomie dochodu spółki,
- zaplanować wypłatę dywidendy zgodnie z polsko-czarnogórską umową o UPO, w tym próg udziału 25% dla stawki 5%,
- zweryfikować jurysdykcję odbiorcy każdej wypłaty pod kątem listy rajów podatkowych (WHT 30%),
- udokumentować substancję ekonomiczną spółki, biuro, personel, decyzje zarządcze podejmowane w Czarnogórze,
- zweryfikować strukturę pod kątem klauzuli CFC oraz przepisów o rzeczywistym zarządzie,
- ocenić, czy spółka holdingowa pośrednia w jurysdykcji unijnej nie poprawi efektywności podatkowej.
Skontaktuj się z kancelarią PLA.partners
Potrzebujesz wsparcia prawnego lub indywidualnej analizy Twojej sprawy? Skontaktuj się z zespołem PLA.partners, pomożemy ocenić sytuację i zaproponujemy konkretne rozwiązania.
